Fundacja Ocalenie
Komunikat prasowy, 20 sierpnia 2021 r. 

Ponad 30 uciekinierów i uciekinierek z Afganistanu przetrzymywanych na białorusko-polskiej granicy

Już 12. dobę grupa 32 osób, które niecały miesiąc temu uciekły z Afganistanu, jest przetrzymywana pod gołym niebem na białorusko-polskiej granicy, zakleszczona pomiędzy uzbrojonymi funkcjonariuszami służb granicznych obu krajów. Od 18 sierpnia na miejscu trwa interwencja Fundacji Ocalenie i posła Macieja Koniecznego. 

Informacja o przetrzymywanych od wielu dni na granicy osobach dotarła do Fundacji Ocalenie 18 sierpnia rano. Tego samego dnia osoby z Fundacji wraz z posłem Lewicy Maciejem Koniecznym pojawiły się na miejscu, chcąc przekazać najpilniejszą pomoc rzeczową: namioty, śpiwory, powerbanki. Okazało się to jednak niemożliwe - funkcjonariusze Straży Granicznej nie pozwolili zbliżyć się do granicy na mniej niż kilkanaście metrów i grozili postawieniem zarzutu przemytu w przypadku podjęcia próby przerzucenia śpiworów. 
- Na granicę wróciliśmy 19 sierpnia rano. Tym razem udało mi się porozmawiać z przetrzymywanymi osobami. To uchodźcy z Afganistanu, posługujący się językiem dari - mówi Tahmina Rajabova, mentorka kulturowa w Fundacji Ocalenie. Dowiedziałam się, że grupa liczy 32 osoby i każda z nich chce ubiegać się w Polsce o status uchodźcy. Jest wśród nich 15-letnia dziewczynka, są także osoby chore. Kilka dni przed naszym przyjazdem grupa była liczniejsza, ale kilkunastu osobom pochodzącym z Iraku - kobietom z małymi dziećmi - służby białoruskie pozwoliły wycofać się z powrotem na Białoruś. 

W godzinach przedpołudniowych udało się także przekazać przetrzymywanym osobom trochę śpiworów i powerbanków oraz wodę i jedzenie - okazało się bowiem, że grupa od ponad doby nie miała dostępu do jedzenia i picia. Pomoc przekazał poseł Maciej Konieczny, który jako jedyny, ze względu na pełnioną funkcję, mógł przenieść uchodźcom najpotrzebniejsze rzeczy. 
- Wraz ze śpiworami przekazaliśmy także gotowe do wypełnienia druki pełnomocnictwa. Wypełniły i podpisały je wszystkie osoby, dzięki czemu prawnicy i prawniczki, którzy zadeklarowali nam swoje wsparcie, będą mogli domagać się w imieniu reprezentowanych przez siebie osób respektowania ich prawa do złożenia wniosku o ochronę międzynarodową, a potem reprezentować je w toczącym się postępowaniu - dodaje Kalina Czwarnóg, członkini zarządu Fundacji Ocalenie. - Działania grupy prawnej rozpoczną się jutro - dodaje. 

Przetrzymywane na granicy osoby wielokrotnie informowały po angielsku funkcjonariuszy polskiej Straży Granicznej, że chcą złożyć w Polsce wnioski o ochronę międzynarodową. 
- Zgodnie z obowiązującym w Polsce prawem, każda z tych osób powinna mieć możliwość złożenia wniosku o ochronę - mówi Piotr Bystrianin, prezes zarządu Fundacji Ocalenie. Funkcjonariusze SG mogą zatrzymać osoby przekraczające granicę poza wyznaczonymi do tego miejscami, ale nie mogą z tego powodu uniemożliwiać wszczęcia procedury o udzielenie ochrony. Tymczasem dziś mieliśmy do czynienia z sytuacją, w której jeden mężczyzna z przetrzymywanej grupy przeszedł na polską stronę granicy, a SG, zamiast go zatrzymać, kazała mu się cofnąć  - dodaje Bystrianin.  

20 sierpnia przedstawiciele i przedstawicielki Fundacji Ocalenie planują kontynuację prowadzonej interwencji. Apelują do polskich władz o przestrzeganie obowiązującego w naszym kraju prawa i przyjęcie wniosków o udzielenie ochrony międzynarodowej od osób, które uciekły ze swojego kraju, przejmowanego przez przedstawicieli bezwzględnego reżimu. Te osoby mają prawo do tego, aby ubiegać się w Polsce o ochronę. 

Jak można pomóc? 

Pomoc rzeczowa na granicy w tej chwili nie jest potrzebna. Działania Fundacji Ocalenie na rzecz przetrzymywanych na granicy uchodźców można wesprzeć, przekazując darowiznę finansową: http://bit.ly/wplac-ocalenie. Z pozyskanych środków Fundacja finansuje m.in. pomoc prawną i wsparcie psychologiczne dla osób w procedurze uchodźczej. Informacje dotyczące możliwości zaangażowania się w projekty Fundacji (np. zbiórka wyprawek szkolnych dla dzieci uchodźczych, wolontariat)dostępne są na stronie www.ocalenie.org.pl.  

W sobotę 21 sierpnia kibice warszawskiego klubu AKS Zły organizują akcję  „Stadion Otwarty i Solidarny. SOS dla Afganistanu”. Akcja odbędzie się 21 sierpnia o godz. 16:00 na stadionie przy ul. Kawęczyńskiej 44 w Warszawie, przy okazji meczu inaugurującego nowy sezon rozgrywek piłkarskich. Podczas meczu odbędzie się zbiórka na bieżące wsparcie prawne i psychologiczne dla uchodźców ubiegających się obecnie o status uchodźcy w Polsce. Zapraszamy do udziału w wydarzeniu! 

Jak pisać i mówić o przetrzymywanych osobach?

W związku z aktualną sytuacją na białorusko-polskiej granicy, na której od kilkunastu dni przetrzymywani są uchodźcy i uchodźczynie, uwięzieni pomiędzy szpalerem białoruskich i polskich służb granicznych, w mediach tradycyjnych i społecznościowych ponownie żywo wybrzmiewa temat uchodźczy i migrancki. Towarzyszą mu często hasła “nielegalny imigrant”, “nielegalny uchodźca”. Fundacja Ocalenie chce zwrócić uwagę osób pracujących w mediach i tworzących treści na to, jak niebezpieczne (a także nieadekwatne) są to słowa. Apelujemy o nieużywanie takich sformułowań. Przecież NIKT NIE JEST NIELEGALNY. Więcej informacji o tym, dlaczego takie sformułowania są nieodpowiednie oraz jakich używać w zamian, znajduje się tutaj.

Kontakt dla mediów:
Marianna Wartecka
marianna.wartecka@ocalenie.org.pl
509133804